تبلیغات
 $اطلاعات بانكی$ - پولشویی چیست ؟
جدیدترین مطالب

پولشویی چیست ؟

دیرزمانی است كه سودپرستان فرصت طلب كه فاقد پایبندی به هرگونه معیارهای اخلاقی و اجتماعی هستند، تسهیلاتی برای شستشو دادن و پاك كردن سرمنشأ جنایی پول‌های كثیف جنایتكاران قاچاقچی در تمامی مؤلفه‌های اقتصادی شامل سیستم بانكی، بورس اوراق بهادار، بازار معاملات طلا و فلزات قیمتی و سلف‌خری، صنعت توریسم، ساختمان و حمل و نقل ایجاد كرده‌اند كه امروزه شستشوی پول، خود به یكی از حرفه‌های تبهكاری سازمان یافته در جهان مبدل گشته و بخش قابل توجهی از بازار پولی و مالی بین‌المللی را در خود بلعیده است.


پول‌های كثیف، چنانچه از منشأ درآمدی آنها مشخص می‌گردد، موجب می‌شوند تا تعادل توزیع درآمد ملی جامعه بر هم خورده و دهك‌های كم‌درآمد را به سمت فقر مطلق به پیش برانند. مزمن شدن نرخ تورم و ظهور افراد نوكیسه فاقد اخلاق اقتصادی، كمترین اثر مخرب اینگونه پول‌ها بر چرخه اقتصاد ملی یك كشور به شمار می‌روند.
نشریه داخلی در سال‌های اخیر نظر به اهمیت این مسئله و اثرات سوء آن بر اقتصاد كشور به كرات این پدیده را مورد بحث و بررسی قرار داده است. انبوه مقالات و مطالبی كه در نشریه داخلی به چاپ رسیده، مؤید این ادعاست.
اداره كل خارجه نیز با توجه به اهمیت مسئله فوق، سلسله مقالاتی را تحت عنوان «پولشویی چیست؟» جهت اطلاع و آگاهی همكاران تهیه و تنظیم كرده است كه ضمن تشكر، شما عزیزان را به مطالعه آن دعوت می‌كنیم.

پولشویی عبارت است از تبدیل یا انتقال سرمایه با علم به اینكه آن سرمایه ناشی از ارتكاب یك جرم است، به منظور مخفی نگهداشتن منشاء و ماهیت غیرقانونی سرمایه مذكور. عمدتاً پولشویی جرم دومی محسوب می‌شود كه برای اختفای درآمد حاصل از جرم اول صورت می‌پذیرد.
پولشویی، یعنی هرگونه اقدام برای مخفی كردن یا تغییر ظاهری هویت نامشروع درآمد حاصل از فعالیت‌های مجرمانه، به گونه ای كه وانمود شود این عواید از منابع قانونی سرچشمه گرفته است.
طبق مفاد ماده دو قانون مبارزه با پولشویی جمهوری اسلامی ایران مورخ 21/11/1386،جرم پولشویی عبارت است از:
” تحصیل، تملك، نگهداری یا استفاده از عواید حاصل از فعالیت های غیرقانونی، با علم به اینكه به طور مستقیم یا غیرمستقیم در نتیجه ارتكاب جرم به دست آمده باشد. “


بطور كلی پولشویی فرآیندی است كه طی آن پول كثیف ، غیرقانونی و نامشروع در چرخه‌ای از مبادلات گذارده می‌شود، به طوری كه پس از خروج از چرخه ، قانونی و تمیز جلوه می‌نماید.
به عبارت دیگر منبع سرمایه های حاصله كه از راه های غیرقانونی (قاچاق مواد مخدر و داروهای روان‌گردان، قاچاق انسان و اعضای بدن انسان ، دزدی ، رباخواری ، رشوه و فساد ، فرار از مالیات، تروریسم ) به دست آمده اند با استفاده از ترفند مبادلات و انتقالات پیاپی، چنان مخفی نگاه داشته می شود كه كاملاً قانونی به نظر می رسد. به عنوان مثال فردی كه وجوه غیرقانونی و غیرمشروع در اختیار دارد برای گم كردن و پنهان ساختن منشاء اصلی ارتكاب جرم اقداماتی می كند ؛ از جمله تبدیل این وجوه به سپرده های سرمایه گذاری به نام خود و یا دیگران ، نگهداری درانواع حساب‌های خود نزد بانك ، صدور حواله به نام خود یا دیگران ، خرید اوراق مشاركت و سهام و اوراق بهادار و یا اموال منقول و غیرمنقول به نام خود و یا دیگران ، تبدیل تعهدات بانكی ، به نحوی كه شناخت و تعقیب كیفری مرتكب جرم سخت و یا ناممكن می گردد. این اعمال و مصادیق آن را پولشویی می نامند.
به موجب مقررات مبارزه با پولشویی ، بانك‌ها مكلفند برای جلوگیری از این رویه ناپسند و مقابله با آن تدابیر لازم اتخاذ نمایند.
ضرورت مبارزه با پولشویی درمؤسسات مالی
یكی از عوامل عمده موفقیت برای مجرمین ، استفاده از منافع حاصل از جرم پولشویی از طریق بانك‌ها یا مؤسسات مالی است، لذا بانك‌ها و مؤسسات مالی نقش مهمی درامرمبارزه با پولشویی دارند. محكومیت یك كشور به ویژه بانك‌ها و مؤسسات مالی آن به دلیل عدم رعایت ضوابط پذیرفته شده بین‌المللی در امر مبارزه با پولشویی آثار و تبعات سنگینی به لحاظ ریسك سوء شهرت به دنبال دارد .

مشاغل در معرض پولشویی:
هر شغلی كه با پول نقد سر و كار دارد شامل: سیستم بانكی (بانك‌های عامل، بانك‌های كارگزار، بانك‌های برون مرزی)، بازار سهام و اوراق قرضه، شركت‌های بیمه (بیمه عمر)، شركت های ساختمانی، صرافی‌ها، عتیقه‌فروشی، جواهرفروشی، آژانس های مسافرتی و شركت‌های حمل و نقل، بنگاه های اتومبیل، دفاتر اسناد رسمی و بنگاه های خیریه.


یازده نشانه پولشویی
امروزه استفاده از فناوری های نوین برای مخفی كردن منشأ مال، یكی از مصداق های بارز پولشویی است و برای آشنایی با این موضوع اصولی ترین روش ، تعریف این مفهوم می باشد.
1- پولشویی جرمی مضاعف است : یعنی برای بروز آن وجود مجموعه ‌ای از اقدام های اولیه كه خود آنها نیز عنوان مجرمانه مستقلی داشته باشند الزامی است . هرچند جرایم مقدماتی به اندازه كافی مضر و غیرقابل اغماض هستند ، ولی جرم دوم یا همان پولشویی از جرایم مقدماتی نیز خطرناكتر و مضرتر است .
2- پولشویی جرمی با عنوان جدید است : پولشویی مشمول هیچ یك از عناوین سابق نخواهد بود و باید برای مجازات آن یك عنوان جدید درساختار كیفری ایجاد كرد.
3- مسائل خرد را شامل نمی شود : برخی تصور می كنند می توان جرایم خرد مثل ربا یا فروش اموال مسروقه را درلفافه پولشویی جای داد ، ولی پولشویی معنای وسیع تری دارد كه باعث جداشدن آن از جرائم دیگر می شود.
4- فراتر از شستشوی پول است : این جرم علاوه بر شستشوی پول، شامل هرنوع مال كثیف ، از جمله نقود نیز می‌شود. ( مال لفظی عام است و شامل تمامی دارایی ها می شود. )
5- جرمی مستمر است : پولشویی دارای یك فرایند است كه باید طی شود و بدون طی آن نمی‌توان عنوان مجرمانه مذكور را به این عمل نسبت داد.
6- ابعاد مختلفی دارد : علاوه بر بعد قضایی ، ابعاد اقتصادی ، سیاسی و اخلاقی را نیز دربرمی گیرد.
7- جرمی سازمان یافته است : یعنی دستگیری یك نفر ازسازمان نمی تواند پایان یك فعل مجرمانه تلقی شود، زیرا درسازمان هایی از این قبیل وجود افراد مختلف و متعدد این امكان را فراهم می كند تا خروج یك نفر یا حتی دستگیری اوتنها با جایگزین پست اوترمیم شود.
8- عدم لزوم نقل و انتقال : برای این كه یك دارایی غیرمشروع كه ناشی از یك عمل غیرمشروع اولیه است ، صحیح جلوه داده شود لازم نیست كه حتماً‌ ازصافی مبادله یا نقل وانتقال استفاده شود، آنچه مهم است سعی درمشروع جلوه دادن دارایی است .


9- عمل مخفی كردن مدنظراست : دراین عمل آنچه مهم است مخفی كردن منشأ اموال ناشی ازجرم است. این اختفای اموال از منشأ، عنوان جداگانه ای دارد ، برای مثال شخصی یك میلیون دلار درآمد از فروش مواد مخدر داشته است . آنچه مهم است مخفی كردن پول های ناشی از منشأ غیرقانونی وسعی درمشروع جلوه دادن آنهاست، حال این كه او یك مجرم مواد مخدر است نیز، بصورت جداگانه بررسی خواهد شد.
10- پیدا كردن مصداق برای پولشویی : برای این كه یك عمل منطبق با مصداق شستشوی مال باشد، لازم است كه اولاً اصل آن مال مشكل داشته و غیرقانونی باشد. دوم اینكه علاوه بر غیرقانونی بودن لازم است عمل شستشو بصورت سازمان یافته انجام شود ، به عبارت دیگر بطور اتفاقی یا بطور انفرادی دست به عمل پولشویی نزده باشد ، مسأله سوم استفاده از وسایل مدرن امروزی – حاصل فناوری های نوین – درعمل پولشویی است ، یعنی مجرمان از عواملی همچون بانكداری یا تجارت الكترونیك و غیره برای مشروع جلوه دادن اموال خود بهرمند می شوند.
11- این عمل درچند مرحله باید محقق شود : ابتدا منتقل شدن درآمدهای حاصل به شبكه مالی و رسمی به صورت سپرده گذاری، حواله، خریدهای كلان و غیره است. بدین ترتیب سرمایه‌های حاصله مشروع جلوه كرده و به اصطلاح شسته می شود. مرحله دوم تلاش برای مخفی كردن منشأ واقعی مال با استفاده از روش های مختلف از جمله جعل ، كلاهبرداری و . . . است كه مال را قانونی و مشروع جلوه می دهند. مطلب دیگر اینكه برای وقوع جرم پولشویی، ابتدا وقوع جرم های اولیه ضروری و وقوع یكسری جرایم ثانویه نیز لازم است .
اثرات نامطلوب پولشویی
عملیات پولشویی در سطح وسیع، اثرات نامطلوب و زیانباری بر اقتصاد كشورها و جامعه جهانی بر جای می‌گذارد كه از جمله این اثرات مخرب و زیانبار می توان به مواردی به شرح ذیل اشاره كرد:
-پولشویی موجب گسترش فعالیت های مجرمانه و زیرزمینی می شود و مجرمان و خلافكاران امكان ادامه حیات می یابند.


-فرار سرمایه از كشور، جهت شستشو
-پولشویی بازارهای مالی را مختل می كند، معاملاتی كه برای مقاصد پولشویی انجام می شوند تقاضا برای نقدینگی را افزایش می دهند، نرخ بهره و ارز را بی ثبات می كنند و موجب رقابت غیرعادلانه و افزایش نرخ تورم در كشورهایی می شود كه مجرمان در آن فعالیت می كنند .
-انباشت ثروت و قدرت در دست مجرمان و گروه‌های بزهكار، امنیت ملی و اقتصاد كشور را تهدید می‌كند.
-كاهش تمایل به سرمایه گذاری در فعالیت های مولد.
-تضعیف بخش خصوصی : پولشویان به منظور مخفـی كـردن و پوشش درآمـدهای حاصـل از فعالیت‌های غیرقانونی خود، شركت ها و مؤسسات مختلفی تشكیل می دهند و عواید حاصله را با وجوه قانونی ادغام و به این ترتیب محصولات و خدمات خود را با قیمتی كمتر از سطح قیمت بازار ارائه می كنند. این موضوع رقابت را برای شركت های خصوصی مشكل می كند و موجب تضعیف بخش خصوصی می شود.
همچنین پولشویی موجب فاسدشدن ساختار حكومت و آسیب رسانی به اعتبار دولت ها و نهادهای اقتصادی كشورها می شود.
قانون مبارزه با پولشویی
دراجرای اصل یكصد و بیست و سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران قانون مبارزه با پولشویی درتاریخ 2/11/1386 به تصویب مجلس شورای اسلامی و تأیید شورای محترم نگهبان رسید و برای اجرا به سازمان های مشمول ابلاغ گردید.
این قانون مشتمل بر دوازده ماده وهفت تبصره می باشد.




طبقه بندی: اقتصادی، مقالات اموزشی، جزوات آموزش بانكی،
برچسب ها: جزوات اموزشی، مقالات اموزشی، اقتصادی،

تاریخ : پانزدهم مرداد 89 | 17:45 | نویسنده : رحمان نجفی | نظرات

  • paper | بیا اینجا | از قدیم تا کنون